Hoe verdedigen we Europa tegen Poetin en Trump?

Als de Verenigde Staten hun middellangeafstandsraketten in Duitsland stationeren, kunnen Europese hoofdsteden het doelwit worden van Russische raketten, dreigt de onheilspellende woordvoerder van het Kremlin, Dmitri Peskov. Zijn waarschuwing komt na de aankondiging dat de Amerikanen in 2026 Tomahawk raketten in Duitsland zullen plaatsen.

Tomahawks, dat zijn middellangeafstandsraketten die Moskou en Sint-Petersburg kunnen vernietigen in het geval de Russen een aanval op een Europees NAVO-land beginnen. Volgens het principe afschrikking- bewaart- vrede. Middellangeafstandsraketten waren bijna veertig jaar verboden, sinds Ronald Reagan en Michael Gorbatsjov het INF-Verdrag sloten (Intermediate-Range Nuclear Forces Treaty). Dat was in 1987, toen alleen nog Rusland en Amerika zulke monsters hadden. In de jaren negentig zijn er zowel in Rusland als in Amerika in totaal 1500 van die krengen (met een bereik tussen de 550 en 5000 km) vernietigd, grote vooruitgang dus.

Maar dat is niet zo gebleven. In 2019 heeft president Trump het verdrag opgezegd, volgens hem omdat de Russen stiekem toch zulke raketten maakten. Dat kan waar zijn, maar waar of niet, Trump deed het ook omdat hij vreesde dat China, dat buiten het verdrag stond, dit soort raketten ook aan het maken was en dat daardoor de Amerikanen een achterstand op China konden oplopen.

TRUMP

Al die tijd heeft Europa zich veilig gevoeld omdat de Amerikanen zich verplicht hadden om met hun in Europa gestationeerde kernwapens onmiddellijk een eventuele Russische aanval op een Europees land te vergelden. Amerika, niet de NAVO, want de NAVO beschikt niet zelf over een leger en zeker niet over atoomwapens.

Maar wat nu als Trump vanaf begin volgend jaar de macht in handen heeft en tegen Europa zegt: ‘Verrek maar, zoek het zelf eens een keer uit!’? Dan zitten we dus zonder afschrikkingsmacht, want Trumps woord geldt dan ook voor de Tomahawks die Biden zich voorgenomen heeft in Duitsland op te stellen.

Wat dan? Hoe kan Europa zich dan nog afschrikwekkend tonen tegenover de Russische Iskander-raketten die in Kaliningrad en mogelijk ook op de Krim staan opgesteld?

ALS DE NAVO UITEEN VALT

De NAVO is dan uit elkaar gevallen, want zonder Amerikaans geld, Amerikaanse soldaten en kernwapens blijft Europa voorlopig verweesd achter. Rob de Wijk suggereert terecht dat dan de EU mogelijk een militair bondgenootschap kan worden, maar wel met allerlei hobbels. Want nu is bijvoorbeeld ook het neutrale Ierland lid. Dat land zou dan van koers moeten veranderen of uit de EU treden.

Beschikt de EU, als militaire club, dan over de Franse atoombom? Nee, want afgezien van het feit dat Frankrijk liever zelf het commando over het eigen nucleaire arsenaal houdt, zijn er ook het Non-Proliferatie Verdrag en een nieuw verdrag uit 2017 die verbieden kernwapens van eigenaar te doen veranderen. Het zal zo blijven als het is: de Franse atoommacht blijft onder het commando van de Franse president en van niemand anders. Europa kan wel een leger opbouwen, dat zich conventioneel zo sterk mogelijk bewapent om Rusland af te schrikken. Maar mij lijkt dat niet genoeg om Poetin van zijn atoomchantage af te brengen.

ONS BOZE OOG IS TOE

We hebben eenvoudig een achterstand opgelopen ten opzichte van Rusland, doordat er te lang en te veel vertrouwd is op de Amerikaanse beveiliging. Er zijn plannen om ook in Europa middellangeafstandsraketten te gaan maken, maar de schatting is dat het nog twaalf jaar duurt voordat die klaar zullen zijn. We hebben een gat in onze afschrikking.

Ons boze oog is gesloten als Amerika zich terugtrekt.

Al in de jaren vijftig zijn er conferenties geweest van Europese leiders over het maken van een Europese kernmacht, ook met de West-Duitsers. Ik herinner me dat de CPN actie voerde onder het motto: ‘Geen Duitse vinger aan de atoomtrekker!’ Dat is toen niet doorgegaan omdat de Amerikanen ons bezworen dat dit niet nodig was, hun kernwapens zouden ons werelddeel toen en in de toekomst volkomen door afschrikking beveiligen.

Eigenlijk was de situatie toen veel overzichtelijker dan nu, want er waren nog maar twee kernmachten en bovendien waren de Russische leiders vanaf Chroesjtsjov veel minder op militaire agressie tegenover Europa gericht dan nu Poetin. ‘Vreedzame co-existentie’ was hun parool. Frankrijk was het enige land dat argwanend tegenover de Amerikaanse beloftes van blijvende beveiliging van Europa stond en Charles de Gaulle heeft toen besloten een eigen Frans arsenaal van aroomwapens aan te leggen. Hadden de Europeanen destijds maar doorgezet, denk ik nu. Ze hadden van meet af aan binnen de EU een Europees leger met afschrikwekkende wapens kunnen opbouwen. Dat had ons nu een veel veiliger positie gegeven. Maar zo was de tijdsgeest destijds niet, en ook ik was toen een andere mening toegedaan.

BLIJ MET TOMAHAWKS

Europa heeft zich tweemaal rampzalig afhankelijk gemaakt. Eerst van de Amerikaanse belofte voor militaire beveiliging met atoomwapens, daarna door de riskante afhankelijkheid van de Russische energieleveranties. Hoe konden wij zo dom zijn?

Het zal een heksentoer worden om zonder Amerika een veilig defensiesysteem op te bouwen. Want juist nu (en zeker als de Democraten verliezen) zijn de Europese hoofdsteden bij gebrek aan geloofwaardige afschrikking doelwit van de Russische raketten.

We zouden blij mogen zijn als de Amerikanen in 2026 hun Tomahawks in Duitsland installeren. Er komt nu al wel een discussie op gang die lijkt op die van de jaren tachtig, over het NAVO-dubbelbesluit. Toen heb ik zelf bij Woensdrecht gedemonstreerd tegen de plaatsing van Amerikaanse Pershing-kruisraketten, maar toch heeft de NAVO toen gelijk gehad. Het NAVO-dubbelbesluit (Pershings plaatsen en tegelijk onderhandelen) heeft wel tot het heerlijk ontspannende ontwapeningsverdrag van Reagan en Gorbatsjov geleid. Die fout wil ik niet nog eens maken en nu steun ik daarom het plan voor de plaatsing van de Tomahawks, in de hoop dat dit inderdaad gebeuren zal en dat Trump het niet zal verhinderen.

Dat zou de Europese hoofdsteden in veel mindere mate tot doelwit van Russische raketten maken omdat men dan weet dat Sint-Petersburg en Moskou in geval van een aanval hetzelfde lot te wachten staat.

WE ZIJN CHANTABEL

En ook als de Tomahawks werkelijk geplaatst gaan worden in 2026 zitten we voordien nog twee jaar in een ongelijke situatie met de Russen. Een angstaanjagende en chantabele situatie, Poetin heeft nu zijn middellangeafstands-Iskander-raketten op ons gericht, maar wij schrikken de Russen niet af met vergelijkbare duivels.

Wat kunnen wij doen om Trump en de zijnen ervan te overtuigen dat het nodig is de Tomahawks te plaatsen? Misschien hulp aan Amerika bij de bescherming van Taiwan, maar is de Europese vloot sterk genoeg om de Amerikanen zo door een deal aan ons te binden?

Wordt vervolgd!

FOTO Een Tomahawk-kruisvluchtraket op weg naar zijn doel