Roel van Duijn

Bevrijding Oekraine nadert

Tweede deel, 49

Ik wilde langer blijven broeden, maar het verrukkelijke nieuws over het Oekraïens bevrijdingsoffensief wekt me als verjaarsgezang. Het trekt me aan de oren terug naar mijn weddenschap, dat Poetin voor het eind van het jaar ten val zou worden gebracht. Die weddenschap sloot ik in de eerste dagen na de Russische invasie in het land dat de dictator begeert. Op 1 maart, ruim een half jaar terug.

Ik heb toen geschreven dat deze oerstomme, fascistische oorlog het einde van het Poetinregime zou gaan betekenen, zoals de Afghanistan-oorlog heeft bijgedragen aan de val van de Sovjet-Unie. Gaandeweg ben ik, na het Russische landje-pik in de Donbas en het Zuiden, minder optimistisch geworden, maar nu zie ik in dat het niet onrealistisch was dat ik toen schreef dat het Russische leger nooit geheel Oekraïne zou kunnen bezetten en dat de Russische propaganda eens ontmaskerd zou worden.

TOCH JUICHEN

We kunnen niets dan bewondering hebben voor de enorme verzetskracht van de Oekraïeners. Natuurlijk, zij hebben hulp van de NAVO-landen gekregen, maar die hulp hebben zij zelf georganiseerd, door de aanhoudende hulproep van Zelenski, die ondanks de terughoudende houding van Duitsland wel degelijk flinke hulp en wapenleveranties mobiliseerde. Uit de Verenigde Staten en Engeland vooral, maar ook krachtig uit Polen en de Baltische staten, ja zelfs uit Nederland.

Het is te vroeg om te juichen, maar ik doe het toch. De bevrijding in de regio Charkyv en een deel van de omgeving van Cherson opent een vergezicht naar een algehele bevrijding.

Zover is het nog lang niet, maar deze eerste slagen in het gezicht van de Slang in het Kremlin maken duidelijk dat het Russische leger zich niet zo sterk verschansen kon als de militaire experts hadden verwacht. Al een tijd werd een gesproken over een “pat stelling’, waarin geen van de partijen nog de illusie kon hebben van een doorbraak. Maar die doorbraak is er nu toch. En het tot voor kort ongelooflijke! Russische troepen die met de staart tussen de benen vluchten, met achterlating van hun oorlogstuig.

Hoe reageert de Slang? Hij kronkelt en laat zijn handlangers omroepen dat het om een ‘militaire hergroeppering’ gaat en stelt nog strengere verboden in. Ook het zingen van pro-Oekraïense lidjes kan nu streng worden bestraft, vooral op de Krim. Vanuit Vladivostik mompelt hij: ‘Wij hebben niets verloren. Wij zullen niets verliezen. Onze grootste winst is de souvereiniteit.’ Waarschijnlijk gelooft hij het zelf niet.

En hij koopt wapens uit Noord-Korea en Iran, die echter niet de kracht hebben om een ommekeer te brengen in de oorlog. Dat hij die noodsprong moet maken bewijst dat de sancties wel degelijk effect hebben op de Russische wapenindustrie, die zonder westerse onderdelen nu moeizaam functioneert.

STILLE PANIEK

Het is te vroeg om te juichen, maar niet te vroeg om vast te stellen dat de politiek van de Slang eenheid en ook effectiviteit bij de democratische landen heeft opgewekt. Dat is ook in Rusland niet onopgemerkt gebleven. Een deelraad van Sint-Peterburg, die van Smolninskoje, en ook een van Moskou, hebben het gewaagd Poetin erop te wijzen dat hij met zijn politiek het omgekeerde bereikt van wat hij zegt te willen: de naderende toetreding van Finland en Zweden tot de NAVO is daarvan het bewijs. En zij voegen er de dappere conclusie aan toe dat Poetin dus moet aftreden. Een Russische vriendin schreef me dat de leden van de deelraad van Smolninskoje al een ‘telefoontje’ van de FSB hebben gekregen.

Een ander teken van stille paniek in Rusland is de publiciteit over een ‘spion’ in een Russische vliegtuigfabriek, een manager die geheime gegevens over militaire vliegtuigbouw zou hebben uitgeleverd aan een Oekraïener. Zo ging het ook ten tijde van de Grote Terreur van Stalin en de oorlog tegen Finland, in de jaren dertig. De ene ‘Trotzkistische spion’ na de andere werd in de fabrieken gearresteerd, alles met het doel om die ‘spionnen’ de schuld te kunnen geven van het falen van de Russische overheid.

KABOUTERMONUMENT EN GOETHE

Komt mijn vrolijkheid misschien ook omdat ik een wandeling door het centrum van Amsterdam gemaakt heb?

Op een mooie plek, vlak achter het paleis op de Dam, zag ik een monument voor de Kabouterbeweging, onze vrolijke bevrijdingsbweging in de jaren zeventig. Een monumentTJE uiteraard, want het is een kabouter van gepaste bescheidenheid, voor een echt en fruitig appelboompje. Om de tramrails van de Nieuwe Zijds die nu frisgroen gras russen zijn spoor laat zien.Ik hernnner me ook dat een Poolse kabouter me vertelde dat zij destijds de gedachte van onze Oranjevrijstaat naar Oekraïne hebben gekracht en dat daarom de Oekraiense revolutie van 2004 de Oranje-revolutie heette.

Erg mooi dit monument, ik wist ervan (had helaas niet bij de onthulling kuunnen zijn omdat ik in Duitsland was), maar was evengoed blij verrast door de schoonheid die beeldhouwster Ruchama Noorda erin gelegd heeft en de optimistische uitstraling van het geheel. Ga kijken!

Met een Duitse vriend maakte ik die wandeling, kenner van de Duitse literatuur, we kwamen over Goethe te spreken. Ik vroeg hem wat hij Goethes. Mooiste werk vond. “Faust’. antwoordde hij zonder nadenken. En waarom? “Mefistofeles, de Duivel, brengt zijn leerling Faust er tenslotte toe in actie te komen alles in beweging te stellen om het Kwaad te bestrijden.’

Aha, antwoordde ik, die Mefistofeles heet nu Poetin, de duivel die het voor elkaar heeft gekregen de dat democratische landen zich verenigd hebben om Oekraïne te helpen de demonisc!e aanval uit Rusland te weerstaan. ‘Toch nog ergens goed voor.’

Foto: Deze foto heb ik ook op 1 maart gepost, in de tijd dat ik wedde dat Poetin voor het eind van het jaar pleite zou zijn. Moskou augustus 1991, mensen veroveren een tank van coupplegers die de Sovjet Unie willen redden, dit is de val van de communistische dictatuur. De Wende. Nu op naar de herhaling in 2023!

Kan een afbeelding zijn van 5 mensen, staande mensen en buitenshuis